Невядомая гісторыя Пятра Геніюша, свёкра вялікай беларускай паэтэсы

Даніэль ГЕНІЮШ

Даследуючы архіўныя матэрыялы Нацыянальнага гістарычнага архіва Беларусі ў у Гродне, я натрапіў на захапляльныя дакументы, якія дазваляюць праліць новае святло на лёс сям’і выбітнай беларускай паэтэсы Ларысы Геніюш. Сярод паліцэйскіх спраў захаваліся два службовыя спісы1, якія тычацца Пятра Станіслававіча Геніюша — бацькі мужа паэтэсы. Гэтая гісторыя паказвае не толькі кар’еру чыноўніка Расійскай імперыі, але перш за ўсё глыбокія чалавечыя драмы на фоне бурнага ХХ стагоддзя.

Пётр Станіслававіч Геніюш нарадзіўся 1 кастрычніка 1871 года ў сялянскай сям’і. Паходзіў з Зэльвы Ваўкавыскага павета. Скончыў народнае вучылішча, а ў 1892 годзе быў прызваны ў войска, дзе служыў у 7-м Самагіцкім грэнадзёрскім палку. Праз два гады завяршыў службу ў званні радавога і спачатку дапамагаў бацьку па гаспадарцы. Аднак жаданне забяспечыць сям’і больш стабільнае існаванне падштурхнула яго да пошуку іншага прафесійнага шляху.

У лістападзе 1900 года пачаў службу ў паліцыі ў якасці ўрадніка ў Гродзенскім павеце. Дзякуючы добрасумленнай і сумленнай працы ў 1908 годзе быў узнагароджаны сярэбраным медалём за бездакорную службу. У тым жа годзе атрымаў павышэнне да ўчастковага наглядчыка ў Саколцы, што было звязана з больш высокім забеспячэннем. Наступныя гады прынеслі яму, між іншым, медаль з нагоды 300-годдзя праўлення дынастыі Раманавых, а таксама — пасля здачы экзаменаў у (...)